Evaluatierapport kraakt plan burgerluchthaven

03-11-2004

GroenLinks Twente/Overijssel heeft dr. Tjalle van der Burg, docent economie aan de UT, gevraagd een evaluatierapport te maken over de in opdracht van de Kamer van Koophandel door ACM/DHV geschreven verkenning alternatieve scenario's Vliegbasis Twenthe. Wij beschouwen dit als een belangrijke bijdrage aan de politieke discussie over de toekomst van het vliegveldterrein. Het evaluatierapport kunt u hier downloaden.

Download: De toekomst van het Vliegbasis Twente terrein

Naar aanleiding van het evaluatierapport van Dr. T. van der Burg over de studie van het Twentse bedrijfsleven over de toekomst van de vliegbasis trekt GroenLinks de volgende, deels politieke, conclusies:

A: Bedrijfseconomisch drijfzand

Een bestuurder die op basis van het rapport van ACM/DHV besluit om fors te investeren in de burgerluchtvaart in Twente handelt op volstrekt onverantwoorde wijze want:

- Er wordt over 12 jaar een bedrijfseconomisch resultaat voorspeld met een stelligheid die geen enkel serieus beursgenoteerd bedrijf zou aandurven.

- De concurrentie op deze markt is moordend. In het rapport van ACM/DHV wordt geen rekening gehouden met mogelijke reacties van concurrenten.

- Concurreren kan slechts door lange openingstijden en lage tarieven. Daarnaast is een voor het publiek korte aanrijdtijd essentieel.

- Om deze concurrentie aan te kunnen is nu al sprake van vliegen in de randen van de nacht. Het is zeker voorstelbaar dat bij verdere concurrentieslagen die randen steeds dichter bij elkaar komen te liggen.

- Zelfs in het meest agressieve scenario met de laagste tarieven voor de Twentse luchthaven, liggen deze nog aanmerkelijk hoger dan die van vele directe concurrenten.

- Twente heeft ongunstige aanrijdtijden in vergelijking met veel van de concurrenten. Dure infrastructurele oplossingen kunnen dit slechts in geringe mate beïnvloeden.

- Zonder rekening te houden met deze ongunstige concurrentieverhoudingen wordt uitgegaan van een veel te optimistisch scenario m.b.t. de te verwachten aantallen passagiers. Twente zou daarbij in 12 jaar tijd opklimmen van een aandeel van bijna 0% naar een aandeel van 27%.

- Door uit te gaan van veel te lage kapitaalskosten (Weighted Average Cost of Capital), wordt het bedrijfseconomisch resultaat veel en veel te hoog ingeschat.

- Er is niet stilgestaan bij de mogelijkheid dat kerosine in de toekomst belast gaat worden. Dat heeft uiteraard gevolgen voor de mogelijke toename van luchtvaart.

B: Financiële risico’s voor Regio Twente

Voor de Regio Twente zijn de financiële risico’s en gevolgen aanzienlijk, anders dan het rapport wil doen geloven:

- De gehele infrastructuur zal om niet moeten worden aangelegd door de overheid. Het gaat hierbij om enkele tientallen miljoenen.

- Bij een faillissement zal de regionale overheid opdraaien voor de kosten van sanering en ontmanteling van het terrein. Hoe groot die zullen zijn is onmogelijk te becijferen.

- Daarbij moet rekening worden gehouden met het feit dat de "sunk costst" (hoge investering in kapitaalgoederen die niet meer bruikbaar zijn) aanzienlijk zijn.

- Gezien de te verwachten slechte bedrijfsresultaten is het niet onaannemelijk dat Twente nog heel lang zal moeten opdraaien voor de exploitatieverliezen. De in het rapport genoemde overgangsfase zou wel eens een eeuwigdurende molensteen kunnen worden.

- De werkgelegenheid in Twente zou sneller en effectiever kunnen worden bevorderd als het overheidsgeld in andere, minder risicovolle, projecten zou worden gestopt.

C: Groene variant/Twenthepark

In het rapport van ACM/DHV heeft de groene variant geen eerlijke kans gekregen. Door de opstellers zelf wordt overigens ook erkend dat deze variant onvoldoende is onderzocht. Het rapport werkt duidelijk toe naar één uitkomst: een commerciële burgerluchthaven. De evaluatie van T. van der Burg laat zien dat groene varianten ook op het gebied van werkgelegenheid en kosten en baten veel positiever kunnen uitvallen dan ACM/DHV schetst.

D: Overige argumenten tegen de luchthaven

Voor Groenlinks gelden naast bovengenoemde nog een aantal andere wezenlijke argumenten die voor onze keuze bepalend zijn:

- De geluidhinder zal door de langere openingstijden hinderlijker worden.

- Vliegen is nog steeds de meest vervuilende vorm van vervoer per passagier.

- Eén van de mooiste uitloopgebieden in Twente voor de steden Hengelo, Enschede en Oldenzaal, zal blijvend worden beschadigd. Het gebied heeft een heel hoge landschappelijke waarde. Deze waarden zullen voor alle toekomstige generaties verloren gaan.

Tenslotte

Alle hierboven genoemde conclusies en argumenten vragen om een brede maatschappelijke discussie in de hele regio Twente, voordat er beslist wordt. En een uiteindelijk besluit zal, gezien de hoge risico’s en de gevolgen voor het tussengebied, gedragen moeten worden door een heel brede laag van de Twentse bevolking.

De gezamenlijke Twentse GroenLinks-fracties alsmede de Statenfractie van GroenLinks.