In deze LinksVoor:

1.         Algemene beschouwingen 2006

2.         GroenLinks agenda

3.         GroenLinks adressen

4..        Over deze nieuwsbrief

Algemene beschouwingen GroenLinks 2006

 “Duurzamer verbinden door krachtig versterken”

Inleiding

De laatste jaren is er enorm veel gedaan aan de stad. Fysieke projecten zijn uitgevoerd en staan op stapel. De bouw in Roombeek, het Cultuurcluster, herstructureringen en het Muziekkwartier, waarin Enschede haar ambities als muziekstad kan waarmaken.

Mensen voelen zich veilig, zijn trots op hun stad, actief in het verenigingsleven en tevreden over hun woon en leefomgeving. Toch zijn er ook nog steeds problemen.

Speerpunten van het College

Het college kiest drie strategische doelen en speerpunten van beleid. De aandacht van het college voor maatschappelijke participatie, de versterking van kwetsbare groepen en de integrale aanpak in de stadsdelen voor het verbeteren van de leefomgeving en het betrekken van mensen spreken GroenLinks aan.

GroenLinks vindt dat het college de nadruk echter teveel legt bij groepen hoger opgeleiden, die ze wil aantrekken maar die nog niet hier wonen. De inzet op leefomgeving via de stadsdelen biedt veel mogelijkheden om in te zetten op groen en milieu. GroenLinks vindt het jammer dat er geen speerpunt is waarin groen en milieu de boventoon voeren.

Toekomstvisie

De toekomstvisie moet op de kop.

De nieuwe demografische trends zullen gevolgen hebben voor de vraag naar woningen, zorg en arbeid. Daar moeten we over discussiëren. Binnen die discussies moet er ruimte zijn om andere keuzes te maken.

De gedachte dat op termijn de stad verder uitbreidt en er uitleglocaties moeten worden gevonden, buiten de vastgelegde zoeklocaties, stoort GroenLinks. De rode en groene contouren zijn afgesproken, laten we ons daaraan houden.

Werkgelegenheid is al jaren een belangrijk thema voor Enschede. Het aantrekken van hoogwaardige arbeid door in te zetten op de ondernemende traditie van Enschede is hierbij het doel. Toch vertrekken meer hoogopgeleiden de stad dan er binnenkomen en zijn het vooral de lagere inkomens die zich hier vestigen.

GroenLinks wil “gewoon werk” creëren waarbij hoogwaardig niet voor gaat. Enschede-ers hebben gemiddeld immers niet zo’n hoog opleidingniveau. Het accent moet op werk voor jongeren liggen.

 “Werk” als eerste thema voor de meerjarenagenda van de raad is een goede keuze. Met een realistisch beeld van de (trends in) arbeidsmarktsituatie, aanwezige arbeidsvoorraad, en mogelijkheden en kansen die er liggen kunnen realistische doelen worden gesteld.

Overkoepelende thema’s

De programmaoverstijgende thema’s geven een beeld van de samenhang tussen de programma’s en van de ambities van de verschillende portefeuillehouders. De thema’s geven een overkoepelend beeld naast de bestaande programma’s. En dat biedt overzicht. De ambities voor de verschillende thema’s kunnen wat GroenLinks betreft ook met de bestaande programma’s worden uitgevoerd.

Financiële onderbouwing

De afgelopen jaren hebben we vaker met zwaar weer te maken gehad. Achteraf bleek dit dan mee te vallen. Nu worden de afgelopen jaren zelfs als financieel gunstig beschreven. Hoe moeten we de zwaar-weer-geluiden van dit moment interpreteren?

Er zijn helaas grote tegenvallers opgenomen in de begroting: Het tegenvallende accres op het Gemeentefonds en het feit dat de financiële administratie in CODA niet overeen komt met die in het oude systeem. GroenLinks vindt dat dit soort fouten niet voor mogen komen.

Met deze gegevens, de onzekerheden en alle risico’s, zoals die met de NCE, hebben we nu een onzekere begroting. Bovendien is er een oplopend tekort voor de komende jaren; dat ziet er niet goed uit.

Oplossingsrichting

Het college stelt voor om de eerste twee jaar de tekorten incidenteel op te lossen door de inzet van Loon- en prijscompensatie en de reserve Waarmaken en Afmaken. Voor de jaren erna moet er een structurele oplossing worden gevonden.

GroenLinks vindt het een vreemd dat reserves, die voor incidentele kosten bedoeld zijn gebruikt worden voor structurele tekorten. Om voor verdere jaren de tekorten te dekken vraagt het college de portefeuillehouders een taakstelling op te leggen per programma en daarnaast te  onderzoeken of inverdieneffecten mogelijk zijn op de investeringen in Andere Overheid. 

Elke portefeuillehouder heeft volgens GroenLinks de verantwoordelijkheid ten alle tijden geld te besparen waar dat makkelijk kan. Nu in noodtempo bezuinigingen zoeken is riskant. Een aantal jaren geleden hebben we hiermee de hele stad in rep en roer gebracht terwijl dat achteraf niet nodig bleek.

GroenLinks wil de reserves er niet doorheen jagen, maar vindt dat er op dit moment wel een noodsituatie is ontstaan. Inzet van reserves is daarom te verantwoorden. De komende periode zal goed moeten worden onderzocht waar bezuinigingen kunnen worden gevonden en mogelijkheden om de reserves weer aan te vullen. Niet in noodtempo, maar grondig en zorgvuldig kijken waar nog ruimte zit. Daarnaast vindt GroenLinks niet dat op elk programma even veel bezuinigd hoeft te worden. Overigens leeft bij de fractie van GroenLinks nog wel de vraag wat een nieuw kabinet na november voor onze financiële situatie kan betekenen.

Inzet € 7,5 miljoen voor incidentele posten uit het Coalitieakkoord

Hoewel er verscheidene prioriteiten uit het coalitieakkoord pm benoemd zijn, wordt de luchthaven als topprioriteit gekozen om 2/3 van de incidenteel beschikbare 7.5 miljoen op in te zetten. 2.5 Miljoen blijft over voor de resterende pm posten. GroenLinks is het hier niet mee eens en wil geen geld steken in een luchthaven. Wij willen geen lawaaiig buitengebied waar een groot bedrijventerrein in moet om het vliegveld haalbaar te maken. Waarom heeft het college voor deze post gekozen en niet voor de andere pm posten?

Koers houden, slagkracht versterken en inzetten op duurzaamheid

Het concept van de programmabegroting 2007-2010 laat zien dat het nieuwe college ambitieus is en het coalitieakkoord gestalte wil geven. GroenLinks waardeert dit heel erg.

Met de titel van het stuk biedt deze Programmabegroting veel aanknopingspunten voor beleid waar GroenLinks achter staat; Duurzaam, Versterken, Krachtig, Verbinden.

Duurzamer

Duurzaamheid is belangrijk voor de sociale infrastructuur, maar zeker ook voor het omgaan met natuur en milieu. Duurzaamheid moet binnen alle programma’s worden meegenomen. Daarnaast moet er aandacht zijn voor concrete doelen op dit gebied.

Mondiale Voetafdruk

Met de “Mondiale Voetafdruk” kan een goed beeld worden gegeven van de mate waarin binnen onze gemeente duurzaam met natuur en milieu wordt omgesprongen. Op eenvoudige wijze kan de mondiale voetafdruk ook een goed PR-middel zijn. GroenLinks wil dan ook dat de wethouder hier haast mee maakt en binnenkort met een voorstel komt voor een eenvoudig PR-instrument dat in beeld brengt dat en hoe de gemeente werkt aan milieubewust gedrag.

Duurzame energie

Op het gebied van energie bijvoorbeeld kan er nog veel gewonnen worden. Voor het opwekken van duurzame energie zijn er veel mogelijkheden: (grondstoffen voor) bio-energie, biomassa, zonnecollectoren en natuurlijk windenergie. Windmolens ziet GroenLinks het liefst op bedrijventerreinen, maar een onderzoek hiernaar in het buitengebied vinden wij de moeite waard. Het zou mooi zijn als over vier jaar de eerste windmolens in Enschede draaien.

Mobiliteit

Een duurzame en toekomstbestendige samenleving maakt minder gebruik van de auto en meer van fiets en openbaar vervoer. Een veilig fietspadennetwerk is nodig met daarnaast voldoende verbindingen voor bus en trein, die ook zijn afgestemd op het uitgaansleven.

GroenLinks juicht een experiment met gedifferentieerde tarieven toe en pleit ervoor hierin gereduceerde treintarieven mee te nemen. In Tilburg zijn goede ervaringen opgedaan met gratis treinvervoer tussen de stations binnen de gemeente. Op Netwerkstadniveau kunnen hiervoor ook afspraken worden gemaakt. Wat vindt het College hiervan?

Behoud groen buitengebied

Het groene buitengebied is hét punt waarop Enschede (Twente) zich kan profileren ten opzichte van de drukke randstad. De kwaliteiten van het buitengebied worden slechts met een 6-plusje gewaardeerd. Het coalitieakkoord is het op twee na groenste in Nederland. Met dit akkoord moet stijging van de waardering naar een dikke 7 dus zeker mogelijk zijn!

GroenLinks is blij met de versterking van het buitengebied en het budget dat het college hiervoor over heeft. Veel boeren (naar verwachting 70 in de komende 7 jaren) stoppen met hun bedrijf. De wethouder kan zijn praktische creativiteit aanwenden om combinaties te vinden in (milieuvriendelijke) kleinschalige bedrijvigheid, biologische landbouw en onderhoud van het landschap. Zorgboerderijen en kamperen bij de boer zijn ideeën met een sociale dimensie. GroenLinks ziet van het college graag actie in deze richting.

Vanuit het centrum ben je in Enschede in 10 minuten in het buitengebied; praktisch iedereen woont in Enschede al in het groen. GroenLinks wil dat voor iedereen behouden. Terwijl in andere gemeenten groen steeds voor economie wijkt moet Enschede eigenwijs zijn en het groene gezicht behouden. Inrijden en compact bouwen dus, ondanks de wensen die er bij mensen leven. Enschede moet deze welzijns- en toeristische functie houden. De economische waarde ervan zal in de toekomst alleen maar toenemen. 

Slagkracht versterken

GroenLinks vindt het belangrijk de zelfredzaamheid van mensen te versterken. Door woon-, werk- en welzijnskwaliteit te verbeteren kan de gemeente hier veel aan doen.

Wonen

Het woningaanbod in Enschede moet passen bij de vraag. Het aanbod aan betaalbare woningen moet daarom op peil blijven. Meer bouwen in de middeldure sector kan doorstroom bevorderen als die middeldure sector ook overeenstemt met het gemiddelde Enschedese inkomen. Een evenwichtiger opbouw van wijken is goed. Na herstructurering moeten mensen wel terug kunnen keren naar een betaalbare woning in hun wijk. Investeren in mensen is noodzakelijk om herstructurering te doen slagen. Naast het realiseren van een goede leefomgeving met voldoende voorzieningen moet er voldoende aandacht zijn voor levensloopbestendig bouwen, nieuwe woonvormen en verschillende woonwensen.

Werk en inkomen

Het college moet de komende jaren haar inzet op het verbeteren van de werkgelegenheid intensiveren. Met de risico’s die er liggen in de Wet Werk en Bijstand is dit van groot belang. De inzet op uitstroom uit de bijstand moet niet alleen op getallen gericht zijn. Maatwerk is van belang om mensen structureel naar de arbeidsmarkt te begeleiden en perspectief te bieden op een passende loopbaan.

Voor mensen die (tijdelijk) geen werk hebben is een goed sociaal vangnet belangrijk. Helaas is beleid om armoede te bestrijden tegenwoordig ook nodig voor mensen die wel werken; door hoge lasten belanden steeds meer mensen in de schuldhulpverlening.

Beleid om armoede te bestrijden en koopkracht te verbeteren heeft volgens GroenLinks grote prioriteit. Het voorgestelde beleid bevat goede ingrediënten, zoals kwijtschelding van gemeentelijke belastingen. Toch wil GroenLinks meer budget voor structurele voorzieningen om armoede op te heffen; bijzondere bijstand, schuldsanering en individuele hulpverlening. Daarnaast moet een collectieve zorgverzekering voor 1 januari 2007 mogelijk zijn.

Als het gaat om de voedselbank is GroenLinks blij met de daadkracht van het college. Voor de zomervakantie kan jammer genoeg niet meer worden gestart. Zodra een geschikt pand is gevonden moet zo snel mogelijk worden begonnen met dit helaas noodzakelijke initiatief.

Zorg en maatschappelijke opvang

Met de wmo op komst en de vele fusies in de zorg wordt het zicht op de kwaliteit belangrijker. GroenLinks is voor het invoeren van klanttevredenheidsonderzoeken. Ook ziet ze in het kader van de wmo een belang van een breed opgezet (zorg en welzijn) adviesplatform. In de zorg is kwaliteit nu eenmaal belangrijker dan kwantiteit..

Zelfredzaamheid en participatie zijn kernbegrippen binnen de nieuwe zorgwet. Mantelzorg en langer op jezelf wonen mogen echter niet worden gebruikt om de zorg betaalbaar te houden. Een goede ondersteuning van de mantelzorg is van groot belang. 

Terugdringen van langdurig verblijf de maatschappelijke opvang en inzet op ‘semi-zelfstandig wonen zijn een goede insteek van het college. Toch blijven opvangfaciliteiten voor een aantal kwetsbare groepen noodzakelijk. Voor uitgeprocedeerde asielzoekers bijvoorbeeld. Na langdurige inzet hierop van GroenLinks komt er eindelijk een heroriëntatie op de AMA-problematiek. Enschede neemt deel aan een provinciaal project en hopelijk is er op korte termijn leefgeld en begeleiding voor deze groep.

Huiselijk geweld is gelukkig ook naar aanleiding van de wijkveiligheidsonderzoeken als een belangrijk speerpunt opgenomen. De vrouwenopvang biedt vrouwen die slachtoffer zijn van huiselijk geweld crisisopvang, begeleid wonen en intensieve 24 uurs zorg. Met name aan crisis opvang is een gebrek. Met twee extra plaatsen zou Enschede al 30 vrouwen per jaar minder hoeven af te wijzen. Ook voor de kinderen in dergelijke gezinnen is aandacht nodig: zij zijn zelf niet in staat hulp te vragen. Vroegtijdige hulp kan voorkomen dat de kinderen later zelf dader of slachtoffer worden van huiselijk geweld.

Preventief aanbod wordt in Enschede nauwelijks geboden. Slechts een kleine groep kan gebruik maken van projecten als “Let op de kleintjes”. Meer aanbod voor deze kinderen is noodzakelijk.

Dierenwelzijn

De wethouder heeft aangegeven werk te gaan maken van dierenwelzijn. Wanneer komt hij met concrete voorstellen hierover en is hij bereid hierin in elk geval de volgende punten op te nemen: voldoende plaats waar honden om los te kunnen lopen, het verbieden van vermaak met dieren en het oplossen van problemen die er zijn met katten?

Jeugd

Gezonde jongeren die participeren en een startkwalificatie halen voor de arbeidsmarkt. Dat is wat we willen in Enschede.  Het toenemende alcoholgebruik onder jongeren is dan ook een grote zorg. Sport, cultuur en vrijwilligerswerk zijn een beter alternatief voor de vrije tijd. Betrokkenheid bij anderen en met de maatschappij is niet duf. Deze waarden moeten actief worden uitgedragen. GroenLinks is nieuwsgierig naar de initiatieven waar het college mee komt om jongeren actiever te betrekken!

Jongeren moeten serieus en hun mening moet worden gehoord, bijvoorbeeld via internetfora of jeugdpanels. GroenLinks wil jongeren ook stimuleren zelf met ideeën te komen voor hun omgeving. Een deel van de buurt-in-actie gelden moet hiervoor gereserveerd worden.

Weekendscholen kunnen jongeren in achterstandswijken stimuleren om verder te leren. Via deze cursussen kunnen ze in aanraking komen met wetenschap en cultuur. Hun interesse in een studie wordt zo gestimuleerd. Binnen de brede school in Velve-Lindenhof zou hiermee ervaring opgedaan kunnen worden..

Krachtig op koers

Door zelfredzaamheid van mensen te vergroten kunnen ze zich beter staande houden in de maatschappij. Naast deze zelfredzaamheid moeten mensen deel kunnen nemen aan vrijetijdsbestedingen als sport en cultuur. Het vrijwilligerswerk speelt hierbij een grote rol. Het is goed dat het college een toename van jongeren en allochtonen nastreeft voor de deelname aan vrijwilligerswerk.

Inburgering en integratie

Met de nieuwe wet inburgering nieuwkomers moeten zowel nieuwe bewoners van Enschede als mensen die hier al langer wonen de Nederlandse taal gaan leren. Maatwerk is daarbij van belang, maar het is onzeker in hoeverre daar financieel ruimte voor zal zijn. Ook handhaving, resultaten en hoge kosten voor de deelnemers roepen bij GroenLinks grote vraagtekens op.

Werk en onderwijs kwamen als belangrijke thema’s uit de integratiediscussies naar voren. Het college zet hier voor het integratiebeleid zwaar op in. GroenLinks vindt  dat ruimte voor ontmoeting meer belang moet krijgen. Op stadsdeelniveau kan dit goed worden georganiseerd. Na de zomer gaan we het hebben over het integratiebeleid. Ook de rol van het Anti Discriminatie Bureau (ADB) zou dan aan de orde moeten komen.

Nu Bureau Migrantenwerk gesloten is en discriminatie en intolerantie toenemen, stijgt het aantal hulpvragen en activiteiten bij het Anti Discriminatie Bureau. Hun budget is echter gelijk gebleven voor een goede uitvoering van de taken die belangrijk zijn binnen het integratiebeleid zou het ADB meer geld moeten krijgen.

Diversiteit emancipatie

Emancipatie is voor verschillende groepen nog steeds van belang. Vrouwen verdienen minder komen moeilijker op hoge posities terecht. Tijdens de studie doen ze het vaak juist beter dan mannen. Het college is opgefrist met een vrouwelijk gezicht. Als het aan GroenLinks ligt blijft het hier niet bij en geeft de gemeente het goede voorbeeld met het aanstellen van vrouwen op hogere posities.

Om te beginnen bij de vijf vacatures voor topstrategen die de gemeente op onorthodoxe wijze wilde werven. Drie zijn er nu (door mannen) vervuld. De overige twee zouden door een vrouw moeten worden vervuld. Problemen hierbij (“geen vrouw te vinden”, kinderopvang, parttimewerk) moeten als signaal worden opgevat en worden opgelost in brede zin.

Cultuur

Het is goed dat het college veel aandacht heeft voor cultuur. GroenLinks volgt met grote interesse de inzet van de wethouder op dit gebied. Cultuur draagt bij aan de sociale structuur en blijkt sinds enige tijd ook een aanjager voor de economie. Ook creativiteit die niet direct bijdraagt aan de economie moet voldoende aandacht krijgen. Autonome ontwikkelingen  zijn belangrijk voor een goed cultureel klimaat. Minder regie op wat er zou moeten komen en ruimte voor nieuwe ideeën dragen hieraan bij. 

Kunstenaars zijn noodzakelijk voor een goed cultureel klimaat. Zij hebben vooral behoefte aan betaalbare faciliteiten. Naar de langverwachte  ateliernotie kijkt GroenLinks erg uit.

De aandacht voor culturele voorzieningen is belangrijk. Iedereen moet hier gebruik van kunnen maken. Met het Muziekkwartier kan Enschede haar muzikale ambities goed neerzetten. Het betrekken van amateur-organisaties en voldoende budget voor popmuziek blijven hierbij van belang.

Evenementenbeleid

Veel geld gaat naar evenementen beleid en de imagocampagne van de stad. GroenLinks wil dat dit beleid binnenkort wordt geëvalueerd. Een goede campagne moet consistent zijn en een duidelijke lijn hebben, het college koos voor muziek, media- en beeldende kunst. Deze lijn moet ook zichtbaar zijn in de evenementen die er in de stad plaatsvinden. Meer is daarbij niet altijd beter.

Een vernieuwende programmering moet aangeven dat muziek en kunst hier ook werkelijk in ontwikkeling zijn. Deze vernieuwing is belangrijker dan vernieuwing in de organisatie. Het Anatoliefestival en Crosslinx moeten dan ook structureel voldoende budget krijgen. Ook Rockarty, dat muziek en kunst combineert, hoort daarbij.

Verbinden: conclusie

De Programma Begroting geeft een beeld van de ambities van het college en een goede vertaling van het coalitieakkoord. Er is veel aandacht voor participatie en het ondersteunen van mensen die niet zelf mee kunnen komen. Ook het groene buitengebied krijgt de nodige aandacht. Op een aantal punten wil GroenLinks toch aanscherping. Veranderende demografische trends geven aanleiding over een aantal zaken nog eens van gedachten te wisselen. Woningbouw en werk zijn daarin belangrijke punten. GroenLinks betreurt de financiële tegenvallers en de problemen die er zijn ontstaan in de financiële onderbouwing. Natuurlijk hopen we op een betere situatie na de verkiezingen voor het nieuwe kabinet. Toch zal gezocht moeten worden naar mogelijkheden om te bezuinigen. De overwegingen wil GroenLinks zorgvuldig kunnen maken.

terug